هپاتيت C

علائم:زمانيکه فرد به ويروس هپاتيت C آلوده مي شود معمولاً بدون علامت است. بهر حال در حدود 80 درصد افراد، بيماري مزمن شده و امکان آسيب خفيف تا شديد در کبد وجود دارد. اين در مقايسه با ديگر علل ويروس هپاتيت (مانند هپاتيت A) مي باشد که در زمان آلوده شدن فرد مبتلا، بيمار شده و سپس ويروس از بدن پاک مي شود. در مدت زمانيکه ويروس هپاتيت C در کبد است باعث آسيب رساني به کبد شده، ولي دامنه آسيب متغيير بوده و بستگي به توانايي کبد به ترميم بافت خود دارد. اکثر بيماران آلوده، حتي کساني که بيماري  آنها در حال پيشرفت است علائم خاصي ندارند. شايعترين علامت خستگي است. فقدان علائم بدين معني نيست که بيماري تحت کنترل است.

عوارض:هپاتيت C باعث التهاب مداوم کبد طي سالهاي متمادي مي­شود.  در بعضي از افراد بافت فيبروز در کبد تجمع پيدا
 مي کند که مي تواند پيشروي کرده و باعث سيروز کبدي شود. بيماراني که مبتلا به سيروز کبدي شده اند با خطربروز  عوارض روبرو هستند از آنجائيکه بافت فيبروز باعث کاهش بسياري از عملکرد کبد خواهد شد. يکي از وخيم ترين عوارض سيروز، سرطان کبد مي باشد.

راههاي انتقال:ويروس هپاتيت C از طريق تماس با خون آلوده انتقال مي يابد. بنابراين، افراد مبتلا به هپايت C بايد از فعاليتهايي که باعث تماس افراد ديگر با خون آنها مي شود پرهيز کنند. اين راههاي انتقال شامل استفاده از مسواک، ناخن گير، قيچي و سوزن مشترک مي باشد.

انتقال از طريق تماس جنسي

ويروس از طريق تماس جنسي نيز مي تواند انتقال پيدا کند، اما ريسک آن کمتر از ديگر انواع ويروسها مي باشد. خطر انتقال بين زوجين با يک شريک جنسي متعهد حدود يک در هزار، در سال مي باشد. استفاده از کاندوم ممکن است اين خطر انتقال را کاهش دهد. خطر انتقال ويروس در افرادي که آلوده به ويروس هپاتيت C و HIV مي باشند بالاتر است. گذشته از اين مراقبت از بيماراني که مبتلا به عفونت همزمان HIV و HCV هستند با افرادي که فقط به HCV آلوده هستند فرق مي کند. شما بايد در مورد اينکه آلوده به HIV يا در معرض خطر آلودگي به آن هستيد پزشک خود را مطلع کنيد.

راههاي ديگر انتقال

شواهدي دال بر اينکه ويروس هپاتيت C از طريق بوسيدن، بغل کردن، عطسه ، سرفه کردن، غذا و آب  مشترک، ظروف غذاخوري يا ليوان، تماس بدني يا هرگونه تماس ديگر بدون تماس با خون انتقال يابد وجود ندارد.

استفاده روزانه از ماري جوانا باعث وخيم تر شدن بيماري کبدي مي شود. بنابراين افراد مبتلا به HCV بايد از آن پرهيز کنند.

انتقال در زمان بارداري

خطر انتقال هپاتيت C در زمان حاملگي بستگي به تعداد شمارش ويروس در خون شما دارد. در کل، ريسک خطر حدود 6-5 درصد (1 در 20) اما در افرادي که به HIV نيز مبتلا هستند بالاتر است (حدود 12% يا 1 در 8).

عوامل خطر براي پيشرفت:محققين، گروه بزرگي از بيماران مبتلا به هپاتيت C را مورد مطالعه قرار داده­اند  تا ببينند در طول زمان چه اتفاقي براي آنها مي افتد. فقط حدود 20 درصد (1 و 5) در مدت 20 سال بعد از آلوده شدن مبتلا به سيروز مي شوند. اکثر باقي مانده درجاتي از التهاب را در کبد خواهند داشت، اما بدون مقدار قابل توجه بافت فيبروز. محققين سعي کرده اند تا فاکتورهايي که خطر سيروز را در افراد مبتلا به هپاتيت C افزايش مي دهد بشناسند. مهمترين آنها شامل موارد زير مي باشند.

  مصرف الکل: افراد مبتلا به هپاتيت C که الکل مصرف مي کنند با افزايش خطر ابتلا به سيروز روبرو هستند.

ميزان التهاب کبد و فيبروز : افزايش ميزان التهاب کبد، باعث پيشرفت بافت کبدي بسمت فيبروز مي شود.  

مصرف الکل

تا کنون مقدار مصرف الکلي که براي افراد مبتلا به هپاتيت C بي ضرر باشد بخوبي شناخته شده نيست. حتي مصرف مقدار کمي الکل توسط افراد مبتلا به هپاتيت C، خطر ابتلا به سيروز را افزايش مي دهد. 

التهاب کبد :

بهترين تست بيوپسي کبد است، که نمونه ظريفي از بافت کبد  گرفته شده و زير ميکروسکوپ ديده مي شود. بيوپسي کبد معمولاً بعنوان اعمال تشخيصي سرپايي انجام مي شود. شما بايد در مورد اينکه در مورد شما بيوپسي کبد لازم است يا خير با پزشک خود مشورت کنيد.

پزشک معالج شما دو آزمايش خوني ديگر که جهت تعيين بهترين درمان و مونيتورينگ درمان شما کمک کننده خواهد بود انجام خواهد داد.

-      آزمايش شمارش ويروس هپاتيت C، که تعداد ويروس موجود در خون شما را اندازه گيري مي کند.

-      آزمايش تشخيص ژنوتيپ  ويروس هپاتيت C ، که تعيين کننده نوع ويروس مي باشد. (اکثر افراد مبتلا در آمريکا، نوع 1 ويروس را در بدن خود دارند). 

 

اقدامات مراقبت از خود:پرهيز از الکل بهترين راه براي جلوگيري از آسيب بيشتر به کبد مي باشد. بعلاوه همه افراد آلوده به هپاتيت C بايد واکسن هپاتيت C,B را تزريق کنند، مگر آنکه بدن آنها ايمن باشد. واکسن پنوموکوک بايد هر 5 سال تزريق شود درحاليکه واکسن آنفلونزا بايد هر سال همراه واکسيناسيون روتين تزريق گردد. واکسيناسيون روتين شامل واکسن ديفتري و کزاز هر ده سال يکبار مي­باشد.

 

تدابير بلند مدت:

افراد مبتلا به سيروز بايد تحت غربالگري منظم براي کانسر هپاتوسلولار قرارگيرند، که بطور تيپيک هر سال يا هر دو سال سونوگرافي و تست خوني (سطح آلفافيتوپروتئين) انجام مي شود.

آندوسکوپي دستگاه گوارش فوقاني  نيز ممکن است انجام شود.

تغذيه

رژيم غذايي خاصي که عاقبت بيماران مبتلا به هپاتيت C را بهبود بخشد شناسايي نشده است. بهترين توصيه، خوردن غذاي نرمال، سالم و متعادل مي باشد. مصرف مولتي ويتامين بدون آهن منطقي بنظر مي رسد و مصرف قهوه بي ضرر است.

 ورزش

ورزش براي سلامتي مفيد است و توصيه  به انجام آن مي شود، اما بر روي ويروس بي اثر است. 

 

 داروهاي نيازمند به نسخه و بي نياز به نسخه

متابوليزم بسياري از داروها توسط کبد صورت مي­گيرد. بنابراين بهتر است قبل از شروع داروهاي جديد با پزشک خود يا داروساز مشورت کنيد. بعنوان يک قاعده کلي، اکثر داروها براي بيمار مبتلا به هپاتيت C بي ضرر هستند مگر اينکه کبد شما مبتلا به فيبروز شده باشد.

استامينوفن يک استثناء مي باشد. حداکثر در شبانه روز نبايد بيشتر از 2000 ميلي گرم يا 2 گرم (دوزهاي منقسم) استامينوفن مصرف کرد.

 

داروهاي گياهي

اگر چه داروهاي گياهي بسياري براي درمان هپاتيت C تبليغ مي شوند (خصوصاً در اينترنت)، هيچکدام باعث بهبودي اين بيماري نشده است. بعلاوه بعضي از اين داروهاي گياهي براي کبد بسيار سمي هستند (به کبد آسيب جدي مي رسانند).

 

 اختيارات درماني

هدف از درمان بيماران مبتلا به هپاتيت C جلوگيري از پيشرفت بيماري کبدي مي باشد. همانطور که قبلاً گفته شد حدود 20 درصد افراد در عرض 20 سال بعد از ابتلا به عفونت به سيروز کبدي مبتلا خواهند شد. از اينرو در افراد جوان مبتلا به هپاتيت C شانس اينکه به سيروز کبدي و عوارض آن مبتلا شوند بيشتر است. متاسفانه پيش بيني دقيق اين مسئله که در کدام فرد، بيماري پيشرفت خواهد کرد ميسر نيست.

در حال حاضر، اکثر بيماران با داروهاي پگ اينترفرون و ريباويرين درمان مي شوند. بدليل عوارض دارويي اين داروها، درمان آسان نيست. شايعترين عوارض دارويي، علائم شبيه آنفلونزا و خستگي مي اشند. اگر چه بسياري از عوارض ناشايع ولي جدي ممکن است اتفاق بيفتد.

در طول درمان شمارش ويروس در خون (شمارش ويروسي خوانده مي شود)  با هدف حذف کامل ويروس چک خواهد شد. در افرادي که به درمان پاسخ نمي دهند ممکن است دارو زودتر از موعد قطع گردد، در غير اينصورت درمان بسته به نوع ويروس  براي 12-6 ماه ادامه مي يابد.

  بهبودي:شانس درمان تا حدودي بستگي به نوع ويروس هپاتيت C دارد. (ژنوتيپ خاص). رويهم رفته شانس براي شايعترين نوع ژنوتيپ (ژنوتيپ 1) حدود 50-40 درصد است. بهترين شانس درمان (حدود 80 درصد يا بيشتر) براي ژنوتيپ هاي 2 و 3 وجود دارد. طول مدت درمان براي ژنوتيپ 1، 48 هفته و ژنوتيپ 2 و 3 معمولاً 24 هفته مي باشد.

بيماران بايد مدت 6 ماه بعد از کامل شدن درمان صبر کنند زيرا عود بيماري بعد از قطع درمان در 25 تا 30 درصد موارد امکانپذير است. غايب بودن ويروس براي مدت بيشتر از 6 ماه پس از قطع درمان ، نشانه درمان است. مطالعات پيگيري اين بيماران نشان داده که اثري از ويروس در خون يا کبد در طول مدت 10 سال ديده نشده است.

  درمانهاي جديد

اگر چه درمان ترکيبي حدود 50 درصد افراد را درمان مي کند (تا 80 درصد درمورد ژنوتيپ 2 و 3)، خيلي از بيماران درمان نمي شوند. بنابراين داروهاي جديد براي درمان هپاتيت C بطور فعال در حال ساخت هستند.

  دلايلي براي اميدوار بودن

اگر اخيراً پي به اين برده ايد که شما يا يکي از افراد تحت مراقبت شما به هپاتيت C مبتلا است، دلايل بسياري براي عدم نگراني شما وجود دارد .

-  هپاتيت C، پيشرفت آهسته اي دارد اکثر افراد مبتلا به ويروس هرگز علائم بيماري را بروز نمي دهند.

-   شما تنها نيستيد. حدود 7/2 ميليون نفر در ايالات متحده آمريکا مبتلا به هپاتيت C هستند. درمان اين بيماري در دسترس است و محققين بدنبال داروهاي جديدتري  براي درمان نيز هستند.