هپاتيت B

هپاتيت به معني التهاب کبد مي باشد و واژه هپاتيت براي توصيف آسيب کبدي استفاده مي شود. هپاتيت به معني التهاب کبد مي باشد. هپاتيت B نوع خاصي از هپاتيت است که توسط ويروس ايجاد مي گردد.

راههاي انتقال: راههاي متعددي براي انتقال هپاتيت B وجود دارد که به شرح زير مي باشد:

- سوزن آلوده

هر عاملي که موجب تماس خون و ترشحات بدن با مخاط پوست شود  ميتواند باعث انتقال ويروس هپاتيت B گردد. اين عوامل  شامل خالکوبي، طب سوزني، سوراخ کردن گوش مي باشد. استفاده از  سوزن مشترک در بين افراد معتاد يکي ديگر از راههاي انتقال است.

- انتقال از طريق جنسي

انتقال از طريق تماس جنسي محافظت نشده شايعترين راه انتقال هپاتيت B در کشورهاي توسعه يافته است.  حدود 30 درصد موارد جديد هپاتيت B در ايالت متحده آمريکا از اين طريق انتقال مي­يابد.

- انتقال از طريق مادر به کودک

انتقال از طريق مادر به کودک در زمان زايمان را انتقال پري ناتال مي نامند. شواهدي دال بر اينکه عمل سزارين از انتقال عفونت به کودک جلوگيري کند وجود ندارد، و تغذيه با شير مادر خطر انتقال را افزايش نمي دهد. نوزادان متولد شده از مادران مبتلا به هپاتيت B معمولاً ايمونوگلوبولين هپاتيت B دريافت کرده و در اسرع وقت  بعد از تولد واکسن هپاتيت B را دريافت مي­کنند.

- تماس نزديک

هپاتيت B مي تواند از طريق تماس نزديک انتقال پيدا کند. بدليل اينکه ويروس خارج از بدن براي مدت طولاني زنده مي ماند، مي تواند از طريق وسايلي که آلوده به ويروس هستند مانند اسباب بازي، قيچي و مسواک مشترک  منتقل شود.

- تزريق خون

در حال حاضر  خون هاي اهدايي بطور کامل غربالگري شده و انتقال ويروس هپاتيت B از طريق تزريق خون شايع نيست 

- محيط بيمارستان

در محيط بيمارستان، ويروس هپاتيت B

- پيوند اعضاء

ويروس هپاتيت B مي تواند بين  کبد اهدا شده و اندامهاي ديگر انتقال پيدا کند. بهر حال از آنجايي که اهداء کنندگان عضو بطور روتين از نظر ابتلاء به هپاتيت غربالگري مي شوند، احتمال انتقال از اين طريق کاهش مي &يابد.

 علائم:اکثر افراد آلوده، حتي آنهايي که بيماري پيشرفته دارند، براي سالهاي متمادي بدون علامت هستند. همه افراد مبتلا به هپاتيت B مزمن در معرض خطر عوارض بيماري مانند فيبروز کبدي و کانسر کبد مي باشند.

علائم هپاتيت B حاد:

 علائم هپاتيت B حاد معمولاً 4-1 ماه بعد از آلوده شدن ظاهر مي شوند. اولين علائم غير مشخص شامل تب، راش پوستي، درد و التهاب مفاصل مي باشنداگر چه اکثر افراد بدون علامت هستند، علائم هپاتيت حاد ممکن است شامل خستگي، کاهش اشتها، حالت تهوع، زردي و درد در قسمت بالاي راست شکم باشد.

علائم هپاتيت B مزمن :

علائم هپاتيت B مزمن متغيير مي باشد و مي تواند براي سالها طول بکشد. اکثر افراد مبتلا به ويروس بدون علائم هستند. ساير افراد علائم مربوط به التهاب کبدي از قبيل خستگي و کاهش اشتها را تجربه مي کنند.

حدود 20-10 درصد افراد مبتلا به هپاتيت B مزمن دچار عوارض بافت خارج کبدي و اندامهاي ديگر مي شوند. التهاب عروقي و بيماري کليوي شايعترين عوارض بيماي مي باشند. در افراد مبتلا به هپاتيت B مزمن که دچار سيروز يا کانسر کبد مي شوند ممکن است علائمي مانند خستگي، کاهش وزن، آسيت و ادم پاها، خونيريزي، گم گشتگي ذهني و درد شکم را تجربه کنند.

تشخيص:تشخيص هپاتيت B بر اساس گرفتن تاريخچه دقيق پزشکي، علائم يافت شده در معاينه فيزيکي و نتيجه تستهاي تشخيصي مي باشد.

تستهاي تشخيصي

تستهاي تشخيصي، وجود آسيب کبدي، شدت آسيب و اينکه آسيب متوقف شده يا در حال پيشرفت است را نشان مي­دهند .

· در هنگام  وقوع هپاتيت B حاد، سطح دو آنزيم کبدي در خون معمولاً افزايش مي يابد (شايد بيشتر از IU/L1000)، در اکثر افراد مبتلا به بيماري  حاد، طي 4-1 ماه سطح آنزيم به سطح نرمال بر مي­گردد.

· سطح بالاي بيلي روبين در خون اغلب نشانه آسيب شديد کبدي مي­باشد. سطح بالاي بيلي روبين باعث زردي (يرقان) زرد شدن پوست وچشمها و تيره شدن ادرار مي­شود.

·   سطح پائين بيلي روبين، اغلب نشان آسيب مزمن کبدي است.

· طولاني شدن غير نرمال زمان پروترومبين (زمان لازم براي لخته شدن خون) يا INR بالا، نشان دهنده شدت بيشتر آسيب کبدي مي­باشد.

مارکرهاي هپاتيت

سطح مارکرهاي هپاتيت يافت شده در خون مي تواند عفونت هپاتيت B را تائيد و عفونت حاد را از مزمن افتراق دهد. تشخيص هپاتيت B حاد بر اساس وجود HBsAg مي باشد. وجود مارکر HBsAg براي مدت حداقل 6 ماه نشانه مزمن شدن هپاتيت B مي­باشد.

در هپاتيت B حاد، HBV- DNA در فاصله نزديک  بعد از آلوده شدن  به ويروس در خون يافت مي شود. در هپاتيت B مزمن، سطح HBV-DNA اغلب براي سالها بالا مي ماند و زمانيکه سيستم ايمني بدن بر ويروس کنترل پيدا کرد کاهش مي يابد.

بيوپسي کبد

در زمان نمونه برداري کبد، قسمت کوچکي از بافت کبد جهت بررسي هاي ميکروسکوپي نمونه برداي مي­شود. نمونه برداري کبد براي مونيتورينگ پيشرفت آسيب کبدي در افراد مبتلا به هپاتيتB مزمن، کمک به تصميم گيري در مورد درمان و يافتن سيروز کانسر کبد مورد استفاده قرار مي­گيرد.

درمان :در حدود 95 درصد افراد درمان خاصي براي درمان هپاتيت B حاد وجود ندارد، سيستم ايمني بدن عفونت را کنترل مي کند. درمان ضد ويروسي ممکن است در موارد هپاتيت B شديد يا هپاتيت B حاد طول کشيده در نظر گرفته شود. در افرادي که مبتلا به هپاتيت مزمن مي شوند، اهداف درماني عبارتند از توقف تکثير ويروس، کاهش يا بهبود آسيب کبدي.

غربالگري منظم براي کانسر کبد با  انجام سونوگرافي و آزمايش آلفافيتوپروتئين هر سال يا  هر دو سال يکبار توصيه مي شود.

درمان ضد ويروسي

تا کنون شش دارو براي توقف يا کاهش تکثير ويروس هپاتيت B شناخته شده و در دسترس مي باشند. اين داورها شامل: لاميوودين- آدفووير- انتکاوير- تلبيوودين- اينترفرون آلفا- پگ اينترفرون آلفا مي­باشند.

فاکتورهاي موثر بر پيش آگهي :پيش آگهي تحت تاثير وسعت تکثير ويروس و توانايي سيستم ايمني براي کنترل عفونت قرار مي گيرد. فاکتورهاي ديگري که دوره هپاتيت را وخيم تر مي کنند شامل جنس مذکر، مصرف الکل و عفونت همزمان با ديگر ويروسهاي هپاتيت مي­باشد.

تغذيه

رژيم غذايي خاصي که وضعيت بيماران مبتلا به هپاتيت B را بهبود بخشد شناسايي نشده است. بهترين توصيه، خوردن غذاي نرمال، سالم و متعادل مي باشد.

الکل

از آنجائيکه مصرف الکل باعث آسيب بيشتر به کبد مي شود بايد از آن پرهيز کرد. تمام انواع مشروبات الکي براي کبد مضر هستند.

ورزش

ورزش براي سلامتي مفيد است و توصيه به انجام آن مي شود، اما بر روي ويروس بي اثر است. 

داروهاي گياهي

اگر چه داروهاي گياهي بسياري براي درمان بيماري هپاتيت B تبليغ مي­شوند، هيچکدام باعث بهبودي اين بيماري نشده است. علاوه بر اين بعضي از اين  داروهاي گياهي براي کبد بسيار سمي هستند. 

آلودگي براي افراد خانواده

هپاتيت B حاد و مزمن مسري هستند. بنابراين افراد مبتلا به هپاتيت B بايد عوامل خطر انتقال عفونت را به ديگران کاهش دهند. اين معمولاً شامل به حداقل رساندن در معرض خون و مايعات بدن، انجام تست سريع افراد خانواده و واکسيناسيون افرادي که در معرض خطر عفونت هستند.